ನಾಲ್ಕೂ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಗಳ ನೌಕರರ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಓಕೆನಾ ಅಥವಾ ವೇತನ ಆಯೋಗನಾ? ನೌಕರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೇನು?
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮದ (KSRTC) ನೌಕರರ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆ(Industrial Disputes Act) ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ 4 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವ ವೇತನ ಒಪ್ಪಂದ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ 'ವೇತನ ಆಯೋಗ'(Pay Commission) ಮಾದರಿ—ಇವೆರಡರ ನಡುವೆ ಬಹಳ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರು: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮದ (KSRTC) ನೌಕರರ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆ(Industrial Disputes Act) ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ 4 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವ ವೇತನ ಒಪ್ಪಂದ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ‘ವೇತನ ಆಯೋಗ'(Pay Commission) ಮಾದರಿ—ಇವೆರಡರ ನಡುವೆ ಬಹಳ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರು ಪದೇಪದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಿಗೆ ಸಮಾನ ವೇತನ ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಮುಷ್ಕರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿರುವುದನ್ನು ನಾವು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ.

ಈ ಎರಡೂ ಮಾದರಿಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರಗಳು,ಅವುಗಳ ಅನುಕೂಲ ಹಾಗೂ ಅನಾನುಕೂಲಗಳ ಸವಿಸ್ತಾರವಾದ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ: ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿವಾದಗಳ ಕಾಯ್ದೆ (Industrial Disputes Act)ಮಾದರಿ(4 ವರ್ಷಗಳ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ) ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಗಳಲ್ಲಿ (KSRTC,BMTC, NWKRTC,KKRTC)ಈ ಮಾದರಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯ ನಡುವೆ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಒಪ್ಪಂದದ (Bilateral Agreement) ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿ 4 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅನುಕೂಲಗಳು: ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ: ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ವೇತನ ಆಯೋಗವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 5 ರಿಂದ 10 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಬಂದರೆ,ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 4 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಮೂಲ ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯಾಗುವ ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತದೆ.
ಕೈಗಾರಿಕಾ ಭತ್ಯೆಗಳು: ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರ ಕೆಲಸದ ಸ್ವರೂಪ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ(ರಾತ್ರಿ ಪಾಳಿ,ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣ)ಡ್ರೈವರ್/ಕಂಡಕ್ಟರ್ಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಭತ್ಯೆಗಳನ್ನು(Bata, Night Halt Allowance,Incentive)ಚೌಕಾಸಿ ಮಾಡಿ ಪಡೆಯಲು ಈ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಬಲ: ನೌಕರರ ಸಂಘಟನೆಗಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುವ (Collective Bargaining)ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ.
ಅನಾನುಕೂಲಗಳು: ನಿಗಮದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬನೆ: ನಿಗಮಗಳು ನಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ವೇತನ ಹೆಚ್ಚಳದ ಪ್ರಮಾಣ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಒಪ್ಪಂದದ ಸಮಯ ಬಂದರೂ ನಿಗಮಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ನೆಪವೊಡ್ಡಿ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ (DA) ತಾರತಮ್ಯ: ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರ DA ಹೆಚ್ಚಳವು ನಿಗಮದ ಮಂಡಳಿಯ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ಭಾರಿ ತಾರತಮ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಷ್ಕರಗಳ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ: 1)ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಯೂ ವೇತನ ಒಪ್ಪಂದದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೌಕರರು ಮುಷ್ಕರ, ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಯೇ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
2.ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ವೇತನ ಆಯೋಗ ಮಾದರಿ (Pay Commission Model) ಈ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಥವಾ ವೇತನದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ರಚಿಸುವ ವೇತನ ಆಯೋಗದ (State Pay Commission) ಶಿಫಾರಸುಗಳು ಇವರಿಗೂ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತವೆ.
ಅನುಕೂಲಗಳು: ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆ: ನಿಗಮ ಲಾಭದಲ್ಲಿರಲಿ ಅಥವಾ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿರಲಿ,ನೌಕರರ ವೇತನ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಖಚಿತವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಇತರ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳ ನೌಕರರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಸಮಾನ ವೇತನ,ಗ್ರೇಡ್ ಪೇ ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ.
ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ(DA) ಹೆಚ್ಚಳ: ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ನೌಕರರಿಗೆ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ ಘೋಷಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ,ಯಾವುದೇ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಅಥವಾ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯ ಸಭೆಯ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರಿಗೂ ಅದು ತಾನಾಗಿಯೇ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಉತ್ತಮ ನಿವೃತ್ತಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು: ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರದ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ,ಪಿಂಚಣಿ ಯೋಜನೆಗಳು,ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮೆ(ಉದಾ: ಜ್ಯೋತಿ ಸಂಜೀವಿನಿ) ಉತ್ತಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ಅನಾನುಕೂಲಗಳು: ದೀರ್ಘಾವಧಿ: ವೇತನ ಆಯೋಗಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರತಿ 4 ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಆಗುವ ವೇತನ ಹೆಚ್ಚಳ ತಪ್ಪಿಹೋಗುತ್ತದೆ.
ವಿಶೇಷ ಭತ್ಯೆಗಳ ಕಡಿತದ ಭೀತಿ: ಸರ್ಕಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಳಗೆ ವಿಲೀನವಾದಾಗ, ಸಾರಿಗೆ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆಂದೇ ಇರುವ ವಿಶೇಷ ಭತ್ಯೆಗಳು(Special allowances tailored to transport workers)ರದ್ದಾಗುವ ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭತ್ಯೆಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಸಂಘಟನೆಗಳ ಪ್ರಭಾವ ಕ್ಷೀಣ: ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳು ಅನ್ವಯವಾಗುವುದರಿಂದ,ಮುಷ್ಕರ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ (ESMA ಅಂತಹ ಕಾಯ್ದೆಗಳ ಭೀತಿ ಇರುತ್ತದೆ).
ತುಲನಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Comparative Overview):
| ಅಂಶ | ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕಾಯ್ದೆ (4 ವರ್ಷದ ಒಪ್ಪಂದ) | ವೇತನ ಆಯೋಗ(ಸರ್ಕಾರಿ ಮಾದರಿ)
ವೇತನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಅವಧಿ: ಪ್ರತಿ 4 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ | ಆಯೋಗ ರಚನೆಯಾದಾಗ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 5-7 ವರ್ಷ)
ಆರ್ಥಿಕ ಆಧಾರ: ನಿಗಮದ ಲಾಭ/ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಚೌಕಾಸಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ | ಸರ್ಕಾರದ ಬೊಕ್ಕಸ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ನೀತಿ |
ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ (DA): ನಿಗಮದ ನಿರ್ಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತ (ವಿಳಂಬ) | ಸರ್ಕಾರದ ಆದೇಶದಂತೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯ |
ಕೆಲಸದ ಭದ್ರತೆ: | ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾಯ್ದೆಯ ರಕ್ಷಣೆ | ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವಾ ನಿಯಮಗಳ ರಕ್ಷಣೆ |
ಭತ್ಯೆಗಳು (Allowances) ಚಾಲಕ/ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಭತ್ಯೆಗಳು | ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಯಮಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತ ಭತ್ಯೆಗಳು
ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಯಾವುದು ಉತ್ತಮ?: ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ವೇತನ ಆಯೋಗದ ಮಾದರಿಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ತಮ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ. ಕಾರಣ, ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ಯಾವಾಗಲೂ ಲಾಭದಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ. (ಉದಾ: ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆಯಂತಹ ಉಚಿತ ಪ್ರಯಾಣ ಸೇವೆಗಳು, ಇಂಧನ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ) ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಗಮದ ಲಾಭ-ನಷ್ಟದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೌಕರರ ವೇತನವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು (ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮಾದರಿ) ನೌಕರರಿಗೆ ಮಾಡುವ ಅನ್ಯಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸರ್ಕಾರಿ ವೇತನ ಆಯೋಗದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರಿಗೆ ಖಚಿತವಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ, ನಿರಂತರ ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ (DA)ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಗೌರವ ಸಿಗುತ್ತದೆ.ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಬಹುಪಾಲು ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರು ತಾವು ‘ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡಬೇಕೆಂದು ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವುದು.
ಈ ಎರಡು ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಾರಿಗೆ ನೌಕರರು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆ ಯಾವುದು ಎಂದು ನಿಮಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ?
Related









